KAZ Minerals қолдауымен жүзеге асып жатқан үйдегі зорлық-зомбылық мәселесіне қатысты арнайы жоба аясында маңызды сұрақтарға жауап іздеуді жалғастырамыз. Бұл материалда біз былтыр көктемде Салтанат Нүкенованың өліміне қатысты істе Нүкеновтер отбасының мүддесін қорғаған заңгер Жанна Уразбаховамен сұхбаттастық.
Виталина Калкаева
26 наурыз 2025
Шын мәнінде мен экономикалық қылмыстарға маманданған адвокатпын. Бірақ 2017 жылдан бері тұрмыстық және жыныстық зорлық-зомбылыққа ұшыраған әйелдерді қорғаумен айналысып келемін. 2017 жылы маусымда сот ғимаратының ішінде маған қарсы тараптың өкілі қол көтерді, ал сот пен полиция қызметкерлері немқұрайлық пен әрекетсіздік танытты. Сол кезде еліміздегі зорлық-зомбылық құрбандары сезінетін немқұрайлықпен мен де бетпе-бет келдім. Сол сәтте «Егер адвокат болып істейтін менің өзіме бұл жағдай қиын тиген болса, басқа әйелдер қандай қиындықты бастан кешеді екен?» деген ой келді. Осылайша бос уақытымда оларға көмек көрсетемін деп шештім.
Тұрмыстық зорлық-зомбылық әлемнің барлық елінде бар, бірақ біздің елде бұл мәселе гендерлік теңсіздікке байланысты күрделі сипатқа ие болып отыр. Еркектерді биік қоятын дәстүрлер әлі де берік сақталып келеді – ұл баланы құдды бір құдайдай көріп, оған бәрін кешіреді, көз жұма қарайды. Әлі күнге дейін қыздарға «Ұлболсын», «Ұлкерек» деп ат қоямыз. Оған қоса әйелдің рөлін құнсыздандырып, екінші қатарға ысырып қояды. Әйелге ошақтың ұйытқысы, бала күтуші, үй қызметшісі, ас пісіруші рөлі берілген. Мұның ешқайсы да тең құқық ұғымына сай келмейді.
Ең алдымен, мәселені түсініп, оның барын мойындауымыз керек. Мәселенің бар екенін мойындаған соң, онымен күресуге де кірісе аламыз.
